Giải mã cấu trúc đề thi HSA và mẹo làm bài hiệu quả

Kỳ thi HSA là kỳ thi đánh giá năng lực học sinh THPT, được Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức, sử dụng làm căn cứ tuyển sinh đại học năm 2026. Hiểu rõ cấu trúc đề thi HSA và các dạng câu hỏi là bước quan trọng để thí sinh phân bổ thời gian hợp lý, ôn tập hiệu quả và làm bài đạt điểm cao.

Cấu trúc đề thi HSA chi tiết theo từng phần

Đề HSA được thiết kế nhằm đánh giá toàn diện năng lực tư duy của học sinh, cấu trúc đề thi HSA gồm ba phần chính:

Phần 1 – Tư duy định lượng: Toán và xử lý số liệu

Đây là phần có độ thử thách cao nhất và chiến thời gian nhiều nhất bao gồm 

• Toán cơ bản: Đại số, hàm số, hình học
• Toán thực tế: Tỉ lệ, phần trăm, chuyển đổi đơn vị
• Đọc – Phân tích biểu đồ, đồ thị, bảng số liệu
• Dạng bài suy luận từ dữ liệu 

Thời gian làm bài: 75 phút

Số câu hỏi: 50 câu bao gồm 35 câu hỏi trắc nghiệm 4 lựa chọn và 15 câu điền đáp án (thường có ký hiệu hoặc dạng số)

Phần 2 – Tư duy định tính: Ngôn ngữ – Văn học

Phần này đánh giá khả năng đọc hiểu, phân tích, suy luận và lập luận của thí sinh. Đây là phần kéo điểm nếu như thí sinh làm tốt kỹ năng đọc hiệu, chọn đáp án chính xác.Nội dung của phần thi này gồm:

• Đọc hiểu văn bản văn học & phi văn học
• Kiến thức tiếng Việt cơ bản
• Nhận diện quan điểm, luận điểm
• Suy luận ngữ nghĩa, logic ngôn ngữ

Thời gian làm bài: 60 phút

Số câu hỏi: 50 câu bào gồm 25 câu đơn, 5 câu chùm bài học, mỗi chùm 5 câu, tổng 25 câu, các chùm thường là văn học dài, yêu cầu phân tích đoạn văn.

Phần 3 – Phần tự chọn: Khoa học hoặc Tiếng Anh

Thí sinh được phép chọn 3/5 chủ đề Khoa học (Vật lý, Hóa học, Sinh học, Lịch sử, Địa lý) hoặc phần Tiếng Anh bao gồm câu đơn (từ vững, ngữ pháp), chùm bài đọc, một số câu hỏi logics từ ngữ cảng và mức độ tương đương B1 – B2. Tại phần thi này thường thiên về lý thuyết ứng dụng, câu hỏi không quá dài nhưng đòi hỏi nắm vững kiến thức nền.

Về thời gian làm bài: 60 phút

Số câu hỏi: 50 câu

Hình thức thi chung của phần thi tự chọn: Thí sinh sẽ hoàn toàn thi trắc nghiệm, ngoại trừ một số câu hỏi điền đáp án trong phần Khoa học, câu hỏi được xáo trộn dạng và chủ đề, thí sinh cần phân bổ thời gian hợp lý.

>>> Xem thêm: Khóa ôn thi đánh giá năng lực HSA 2K9XPS với lộ trình học toàn diện

Phân tích các dạng câu hỏi trong đề thi HSA

Dạng trắc nghiệm 4 lựa chọn – Chiếm tỷ trọng lớn nhất

Đặc điểm:

• Là dạng phổ biến nhất, xuất hiện trong cả 3 phần thi: Tư duy định lượng, Tư duy định tính và phần tự chọn (Khoa học hoặc Tiếng Anh).
  
• Mỗi câu có 4 phương án A-B-C-D, chỉ có một phương án đúng.
  
• Chiếm khoảng 70% tổng số câu trong toàn bộ đề thi.
  

Mục tiêu kiểm tra:

• Khả năng nhận biết, phân tích và lựa chọn đáp án đúng trong thời gian ngắn.
  

Kỹ năng cần có:

• Rèn luyện khả năng nhận diện nhanh dữ liệu.
  
• Loại trừ phương án sai để tăng tỷ lệ chọn đúng.
  
• Xử lý và tính toán nhanh cho phần Định lượng.
  
• Đọc hiểu logic, phân tích mạch văn và dữ kiện cho phần Định tính và Tiếng Anh.

Dạng điền đáp án – Kiểm tra khả năng tính toán chính xác

Đặc điểm:

• Xuất hiện nhiều ở Toán, Xử lý số liệu và một số câu Khoa học trong Phần tự chọn.
  
• Thí sinh phải tự tính toán và nhập kết quả trực tiếp, không có đáp án gợi ý.
  
• Kiểm tra kiến thức nền tảng và tư duy số học, đảm bảo thí sinh hiểu và áp dụng đúng công thức.
  

Cách luyện:

• Thực hành các dạng số, phân số, công thức, biểu đồ và bảng số liệu.
  
• Làm quen với hướng dẫn nhập đáp án theo yêu cầu của đề thi để tránh sai sót.
  
• Luyện nhiều đề minh họa để tăng tốc độ tính toán và độ chính xác.
  

Kỹ năng cần có:

• Thành thạo các phép tính nhanh, biết làm tròn và chuyển đổi đơn vị khi cần.
  
• Đọc hiểu biểu đồ, bảng số liệu và dữ kiện liên quan.
  
• Suy luận logic theo từng bước để đảm bảo kết quả cuối cùng chính xác.

Dạng chùm câu đọc hiểu – Thử thách tư duy liên kết thông tin

Đặc điểm của câu hỏi chùm:

• Một đoạn văn đi kèm với 5 câu hỏi liên tiếp, yêu cầu thí sinh xử lý thông tin theo mạch logic.
  
• Xuất hiện trong Phần 2 – Ngôn ngữ Văn học và phần Tiếng Anh nếu thí sinh chọn ngoại ngữ ở Phần 3.
  
• Mục tiêu: Kiểm tra tư duy đọc hiểu sâu và khả năng kết nối dữ liệu trong đoạn văn.
  

Kỹ năng cần có:

• Đọc lướt để nắm ý chính, xác định thông tin quan trọng trước khi trả lời.
  
• Đọc kỹ các đoạn chứa dữ kiện, dữ liệu hoặc dẫn chứng quan trọng.
  
• Hiểu các mối quan hệ nhân quả, so sánh và lập luận để đưa ra kết luận chính xác.
  

>>> Tham khảo: Công bố đề thi minh họa HSA từ cấu trúc, số câu đến mẹo ôn luyện hiệu quả

Bố cục theo từng dạng câu hỏi trong đề thi HSA

Nhận xét:

• HSA 2026 đa dạng hóa dạng câu hỏi nhằm đánh giá tư duy thay vì chỉ kiểm tra kiến thức.
  
• Mỗi dạng câu yêu cầu một nhóm kỹ năng riêng, do đó thí sinh cần ôn luyện theo chiến lược cụ thể:
  
  • Định lượng: Thiên về tính toán, xử lý số liệu, tư duy mô hình.
    
  • Định tính và Tiếng Anh: Thiên về đọc hiểu, suy luận và lập luận logic.
    
• Biết được phân bố mức độ câu hỏi giúp thí sinh phân bổ thời gian hợp lý và tập trung vào những phần cần thiết để đạt kết quả cao.

Chia sẻ mẹo làm đề thi HSA cho từng phần thi

Việc phân bố thời gian hợp lý trong bài thi HSA 2026 là yếu tố then chốt để tối ưu điểm số, tránh tình trạng “kẹt” ở các câu khó hoặc bị thiếu thời gian phần cuối. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết theo từng phần thi:

Làm tốt phần Định lượng: Tính nhanh và tránh bẫy đề

• Bắt đầu bằng dạng trắc nghiệm, sau đó làm câu điền đáp án.
• Câu hỏi tính toán dài, nhiều bước nên ưu tiên các câu dễ hoặc trung bình trước.
• Kiểm soát nhịp tính toán: không quá 2 – 3 phút cho câu khó.
• Thời gian: 75 phút cho 50 câu → trung bình 1,5 phút/câu.

Phần Định tính: Đọc lướt đúng cách, loại trừ phương án sai

• Đọc lướt đoạn văn để xác định ý chính, gạch keyword quan trọng.
• Dùng phương pháp loại trừ đáp án sai trước khi chọn đáp án đúng.
• Chú ý thời gian cho mỗi chùm bài đọc: khoảng 12 phút/chùm.
• Thời gian: 60 phút cho 50 câu → trung bình 1,2 phút/câu.

Phần Tự chọn: Khoa học hoặc Tiếng Anh

• Chọn môn bạn thế mạnh để tối ưu điểm.
  
• Phần Khoa học: làm câu dễ trước, ưu tiên các bài lý thuyết hoặc tính toán nhanh.
  
• Phần Tiếng Anh: đọc câu hỏi trước, tìm keyword, trả lời câu đơn trước, để chùm bài đọc cuối cùng.
  
• Có kế hoạch ôn luyện từ sớm, tập trung vào các kiến thức trọng tâm.
• Thời gian: 60 phút cho 50 câu → trung bình 1,2 phút/câu.

Mẹo xử lý câu khó – tránh bị “kẹt”

• Khi gặp câu khó, đánh dấu và bỏ qua trước, quay lại sau khi hoàn thành các câu dễ.
  
• Tránh mất quá nhiều thời gian cho một câu, vì sẽ ảnh hưởng đến các câu còn lại.
  
• Nếu hết thời gian quay lại, hãy dùng phương pháp loại trừ để chọn đáp án khả thi nhất.

Quy tắc “1 phút/câu” cho phần trắc nghiệm

• Áp dụng cho câu hỏi trắc nghiệm 4 lựa chọn: tính toán nhanh, loại trừ phương án sai.
  
• Giúp cân bằng thời gian cho các dạng câu khác như câu chùm, điền đáp án.
  
• Duy trì nhịp làm bài đều, tránh tụt tiến độ cuối bài.

Ưu tiên câu dễ – câu cho điểm nhanh

• Xác định câu dễ và câu khó ngay từ lần đọc đầu tiên.
  
• Làm câu dễ trước, tích điểm nhanh, giảm áp lực tâm lý.
  
• Câu khó chỉ nên quay lại khi còn dư thời gian.

Lưu ý

• Dành 3 – 5 phút cuối cùng rà soát toàn bộ bài, kiểm tra câu điền đáp án và sửa lỗi hiển nhiên.
• Giữ tinh thần ổn định, tránh bị cuốn vào câu khó quá lâu.
• Thực hành theo mẹo phân bố thời gian này trong các đề thử nghiệm để quen nhịp làm bài.

Hiểu rõ cấu trúc đề thi HSA 2026 và các dạng câu hỏi giúp thí sinh lên chiến lược ôn tập hiệu quả, phân bổ thời gian hợp lý và tăng khả năng đạt điểm cao. Luyện tập đều các phần định lượng, định tính và phần tự chọn, kết hợp với đề minh họa và mẹo làm bài, là cách tốt nhất để chuẩn bị cho kỳ thi HSA tự tin và đạt kết quả tối ưu.