Trong những năm gần đây, đánh giá năng lực và đánh giá tư duy đã trở thành hai hình thức kiểm tra – tuyển sinh quan trọng, đặc biệt với học sinh THPT có định hướng xét tuyển đại học bằng các kỳ thi riêng. Tuy cùng mục tiêu đo lường khả năng học tập của thí sinh, nhưng hai hình thức này lại có cách tiếp cận, cấu trúc và yêu cầu tư duy khác nhau. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ điểm giống và khác giữa đánh giá năng lực và đánh giá tư duy, từ đó lựa chọn phương án ôn luyện phù hợp, tối ưu điểm số.
Tìm hiểu đánh giá năng lực và đánh giá tư duy là gì? Góc nhìn thực tế
Đánh giá năng lực là gì?
Đánh giá năng lực (ĐGNL) là hình thức kiểm tra nhằm đo lường khả năng vận dụng tổng hợp kiến thức và kỹ năng và tư duy logic của học sinh để giải quyết các vấn đề thực tiễn. Nội dung bài thi không chỉ dừng ở việc ghi nhớ kiến thức sách giáo khoa mà tập trung vào việc áp dụng linh hoạt.
Trên thực tế, các kỳ thi đánh giá năng lực thường:
- Có phạm vi kiến thức rộng, liên môn
- Ưu tiên câu hỏi gắn với tình huống đời sống
- Giảm học thuộc lòng, tăng tư duy logic và khả năng suy luận
- Bài thi gồm nhiều mảng như tư duy định lượng, tư duy ngôn ngữ, khoa học tự nhiên – xã hội.

Đánh giá tư duy là gì?
Đánh giá tư duy là hình thức kiểm tra tập trung sâu vào năng lực tư duy logic, tư duy toán – ngôn ngữ – phân tích của thí sinh. Bài thi không yêu cầu học sinh phải nhớ quá nhiều kiến thức chi tiết, mà đánh giá cách suy nghĩ, lập luận và giải quyết vấn đề.
Trong thực tế, bài thi đánh giá tư duy thường:
- Ít phụ thuộc chương trình học cụ thể
- Đề cao khả năng suy luận, phân tích dữ liệu
- Yêu cầu thí sinh có nền tảng tư duy vững và phản xạ nhanh
- Nội dung thi thường xoay quanh Toán học, Ngữ văn và một số phần ứng dụng khoa học cơ bản, giúp phản ánh năng lực tư duy cốt lõi của học sinh.
Có thể nhìn thấy được răng, cả hai kỳ thi đều tạo thêm cơ hội xét tuyển vào đại học. Tuy nhiên mỗi kỳ thi lại có đặc thù riêng về cấu trúc và cách đánh giá.
>>> Xem thêm: TSA khác gì HSA? So sánh chi tiết và gợi ý lựa chọn cho thí sinh

Điểm giống và khác biệt giữa đánh giá năng lực và đánh giá tư duy
Điểm tương đồng
Mặc dù có cách tiếp cận khác nhau, nhưng đánh giá năng lực và đánh giá tư duy vẫn có nhiều điểm chung:
- Cùng mục tiêu tuyển chọn: Cả hai đều hướng tới việc đánh giá toàn diện khả năng học tập của thí sinh, thay vì chỉ kiểm tra kiến thức ghi nhớ.
- Giảm áp lực học thuộc: Không khuyến khích học tủ, học vẹt như các hình thức thi truyền thống.
- Yêu cầu tư duy cao: Thí sinh cần biết phân tích đề, xử lý thông tin và đưa ra lựa chọn chính xác.
- Phù hợp xu hướng giáo dục mới: Gắn với định hướng phát triển năng lực, tư duy của người học.

Điểm tương đồng và khác biệt giữa đánh giá năng lực và đánh giá tư duy
So sánh sự khác biệt giữa đánh giá năng lực và đánh giá tư duy
| Tiêu chí | Đánh giá năng lực (ĐGNL) | Đánh giá tư duy (ĐGTD) |
| Mục tiêu |
|
|
| Cấu trúc bài thi |
|
|
| Phương pháp đánh giá |
|
|
Từ bảng so sánh trên có thể thấy, 2 kỳ thi này đều quan trọng trong tuyển sinh đại học nhưng nếu bạn học đều các môn và có khả năng vận dụng tốt, đánh giá năng lực sẽ là lợi thế. Ngược lại, nếu bạn mạnh về logic, phân tích và suy luận, đánh giá tư duy sẽ phù hợp hơn.
Địa chỉ ôn thi đánh giá năng lực và đánh giá tư duy bứt phá điểm số
Để đạt kết quả cao trong các kỳ thi đánh giá năng lực và đánh giá tư duy, việc tự học là chưa đủ. Bạn cần một lộ trình bài bản, phương pháp đúng và sự đồng hành của đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm.
Một địa chỉ ôn thi uy tín thường đáp ứng các tiêu chí:
- Lộ trình học cá nhân hóa theo năng lực học sinh
- Giáo trình bám sát cấu trúc đề thi mới nhất
- Chú trọng rèn tư duy, không học máy móc
- Luyện đề chuyên sâu, phân tích chi tiết sau mỗi bài test
Nếu bạn đang tìm kiếm một địa chỉ vừa ôn thi đánh giá năng lực vừa ôn thi đánh giá tư duy bài bản, hiệu quả thì ILP Cá Voi Xanh là lựa chọn không nên bỏ qua.
Điểm nổi bật tại ILP nằm ở đội ngũ giáo viên trẻ, gần gũi và đặc biệt là những thầy cô đã trực tiếp tham gia các kỳ thi ĐGNL, ĐGTD trong những năm gần đây. Nhờ đó, học sinh không chỉ được truyền đạt kiến thức một cách dễ hiểu mà còn được chia sẻ kinh nghiệm làm bài thực tế, chiến lược phân bổ thời gian cũng như các mẹo xử lý nhanh từng dạng câu hỏi thường gặp.
Bên cạnh đó, ILP xây dựng môi trường học tập thân thiện, phương pháp giảng dạy dễ tiếp thu, linh hoạt cả online và offline, cùng sự đồng hành sát sao của giáo viên trong suốt quá trình học. Chính điều này đã giúp ILP trở thành địa chỉ ôn thi uy tín, đồng hành cùng nhiều bạn 2k8 bứt phá điểm số trong các kỳ thi đánh giá năng lực và đánh giá tư duy sắp tới.
Việc lựa chọn đúng trung tâm ôn luyện sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian, học đúng trọng tâm và bứt phá điểm số trong thời gian ngắn.

Hiểu rõ điểm giống và khác giữa đánh giá năng lực và đánh giá tư duy chính là bước đầu tiên để xây dựng chiến lược ôn thi hiệu quả. Mỗi hình thức thi đều có ưu điểm riêng và phù hợp với từng thế mạnh khác nhau của học sinh. Thay vì học dàn trải, hãy xác định đúng mục tiêu, chọn phương pháp ôn luyện phù hợp và đầu tư nghiêm túc để tối đa hóa cơ hội trúng tuyển vào ngôi trường mơ ước.
>>> Tham khảo thêm: Giải mã ôn thi đánh giá năng lực là gì? Ý nghĩa thực sự của kỳ thi này